Visleer uit de Noordzee, geweldig mooi en duurzaam
Wist je dat je van verse vissenhuiden prachtig visleer kunt maken? Een zero waste oplossing met een geweldig resultaat!
In Nederland wordt jaarlijks ruim 30 miljoen kilo zalm verwerkt. Daarvan consumeren we 20 miljoen kilo per jaar zelf. De rest wordt geëxporteerd naar België, Duitsland en Frankrijk. In de verwerkende industrie worden zalmonderdelen als de kop, de graat en de huid niet zomaar weggegooid maar gebruikt voor visolie, vismeel of diervoer. De huiden kunnen echter ook verwerkt worden tot visleer.
De oorsprong van het looien van vissenhuiden is een bijna vergeten vaardigheid die ooit op grote schaal gebruikt werd door de ‘North Pacific’ volkeren. De mannen gingen op jacht naar voedsel, aan de vrouwen de taak het restmateriaal te bewerken tot prachtige en duurzame textielsoorten die gebruikt werden voor allerlei toepassingen, zoals tassen, parka’s, laarzen, wanten en zelfs sieraden.
Het gebruik van plantaadige looistoffen is een fantastisch voorbeeld van hoe inheemse culturen de kracht van de natuur hebben benut om functionele en esthetisch aantrekkelijke materialen te creëren.
Door invloeden van kolonialisme, kapitalisme, consumentisme en modernisering zijn traditionele ambachten zoals het maken van zalmleer door de generaties heen verloren gegaan.
Als gedegen ambachtsvrouw en circulair kunstenaar ben ik één van de weinige mensen in Nederland die in de traditie van voorouderlijke vaardigheden vissenhuiden bewerkt tot visleer. In de verwerking leg ik de nadruk op natuurlijke materialen.
Het maken van leer is niet eenvoudig en kan wel een week duren. De vis moet worden geschraapt en goed gewassen voordat er een beslissing wordt genomen over welke tannines worden gebruikt om het vel in leer te veranderen. Afhankelijk van de looimethode en eindbewerking die je toepast, krijgt het leer de kwaliteit die je wilt hebben. Van zacht en soepel, tot stug en stevig leer.
Het soepel maken van leer vergt enige inspanning, maar als eindresultaat heb je een uniek vel visleer in handen. De structuur van de schubben is prachtig zichtbaar, daardoor heeft het leer een chique uitstraling.
Masterclass
Om dit oeroude ambacht nieuw leven in te blazen, organiseer ik met regelmaat masterclasses waarin ik mijn ecologische kennis, maakprocessen, recepturen, natuurlijke materialen en technieken met je deel.
Alle stappen van het visleer maken (schoonmaken, looi- en verftechnieken, soepelen, opspannen) worden in één dag doorlopen. Je gaat naar huis met drie zalmhuiden. De nabewerking neemt nog enkele dagen in beslag.
Ervaar de vreugde die het looien van vishuiden met zich meebrengt. Je gaat naar huis met een nieuwe kijk op leer van vis.
Datum: in overleg. Gaat door vanaf 4 deelnemers.
Tijdstip: van 10.00 tot 16.00 uur
Bijdrage: €125,-, inclusief materiaal, handleiding met recepten, koffie/thee met lekkers. (Lunch zelf meenemen).
Voor organisaties kan een workshop op maat worden gemaakt. Vraag vrijblijvend naar de mogelijkheden.
Promotie
In de woonspecial van het magazine Friesland Post (oktober 2017) is te lezen hoe ik door het beoefenen van deze oeroude ambacht niet alleen ‘back to nature’ ga, maar ook hoe ik bewustwording bij mensen creëer en op duurzame wijze mijn collectie ontwikkel.
Begin 2018 werd ik blij verrast door een enthousiaste mail van de Nederlandse schoenontwerpster Amber Ambrose Aurèle. Voor een nieuwe collectie was ze samen met modeontwerpster Judith van Vliet op zoek naar zoveel mogelijk producten en grondstoffen die in Nederland gegroeid en bewerkt zijn, zoals wol, vilt, gerecyclede stoffen en visleer. Dit omdat de mode-industrie op het moment één van de meest vervuilende industrieën is. Dat wij iets voor elkaar konden betekenen werd snel duidelijk. Op ambachtelijke en milieuvriendelijke wijze heb ik huiden van zalm en karper voor haar geprepareerd tot leer. De schoenen die zij er vervolgens van maakte, werden tijdens het ‘We Make the City Festival’ in Amsterdam gepresenteerd in de collectie ‘Van Hollandse Bodem’. Met ontroering heb ik de catwalk van de twee talentvolle ontwerpers in me opgenomen. Het besef dat ik een bijdrage heb geleverd aan deze fantastische show, maakt mij trots en dankbaar! Samen hebben we een klein stapje gezet naar een betere wereld!
En toen stond de cameraploeg van het TV programma Editie NL van RTL 4 voor de deur.